Zelfs de Schijf van Vijf volstaat niet voor iedereen

In het blogartikel De nieuwe Schijf van Vijf: achter de schermen stelden we al kritische vragen bij de nieuwe voedingsrichtlijnen. Voedingswetenschapper Frits Muskiet voegt daar een scherpe wetenschappelijke analyse aan toe: zelfs wie zich braaf aan de Schijf van Vijf houdt, kan toch tekorten oplopen. En dat heeft alles te maken met de concessies die zijn gedaan aan duurzaamheid. Hieronder een samenvatting van zijn analyse. 


Inhoud

  • Selenium en jodium: twee nutriënten die structureel tekortschieten
  • De calcium-magnesiumverhouding: een onderschat probleem
  • EPA en DHA: Nederland hanteert de laagste norm van Europa
  • Meer nutriënten die aandacht verdienen
  • De visie van 3Care: suppletie als structureel onderdeel van gezondheid


Selenium en jodium: twee nutriënten die structureel tekortschieten

Vier nutriënten verdienen op basis Muskiets analyse extra aandacht. Selenium wordt door nagenoeg niemand in voldoende mate binnengekregen via de Schijf van Vijf. West-Europa heeft een seleniumarme bodem, en de aanbeveling om paranoten te eten biedt geen garantie. Het seleniumgehalte verschilt sterk per herkomstgebied. Volgens de nieuwe Scandinavische norm loopt zelfs 90% van de Nederlanders met een seleniumtekort rond. Selenium speelt een essentiële rol in de energiestofwisseling, de omzetting van schildklierhormonen, de aanmaak van antioxidatieve eiwitten, de spierfunctie, het immuunsysteem en de vruchtbaarheid. Dit zijn functies waarvoor goedgekeurde gezondheidsclaims bestaan en die bij een structureel lage inname onder druk kunnen komen te staan.

Jodium is met name een risico voor vrouwen in de reproductieve leeftijd, zeker wanneer ze weinig brood of vis eten. De jodiuminname daalde tussen 2006 en 2015 al met meer dan 33% bij vrouwen. Jodium is de bouwstof van schildklierhormonen en draagt bij tot een normale schildklierfunctie, een normale energiestofwisseling en de normale cognitieve ontwikkeling. Ook hiervoor bestaan gedekte gezondheidsclaims. Een suboptimale jodiuminname tijdens de zwangerschap verdient in het bijzonder aandacht, gezien de rol van schildklierhormonen in de vroege ontwikkeling van het kind. 


De calcium-magnesiumverhouding: een onderschat probleem

Bij vrijwel alle eetvoorkeuren in de Schijf van Vijf - behalve een volledig plantaardige - overheerst calcium dermate dat het risico op een magnesiumtekort reëel is. Calcium en magnesium zijn antagonisten: een te hoge calciuminname ten opzichte van magnesium kan de magnesiumopname remmen. Magnesium draagt bij tot een normale energiestofwisseling, een normale spierfunctie, de vermindering van vermoeidheid en moeheid en een normale psychologische functie. Deze goedgekeurde gezondheidsclaims laten zien hoe breed de functie van dit mineraal is. Dit wordt verder versterkt door het feit dat langdurig gebruik van protonpompremmers (maagzuurremmers), een van de meest voorgeschreven medicijnen in Nederland, eveneens tot een suboptimale magnesiumstatus kan bijdragen, iets wat nog onvoldoende wordt herkend in de praktijk.


EPA en DHA: Nederland hanteert de laagste norm van Europa

EPA+DHA worden alleen voldoende binnengekregen bij minimaal één keer vis per week. Zwangere vrouwen halen de norm daarmee niet. Wat de aanbeveling betreft, is het internationale verschil schrijnend. Nederland hanteert een norm van 200 mg per dag. Duitsland beveelt 50% meer aan, Spanje zelfs vijf keer zoveel: 1.000 mg per dag. De internationale organisaties gespecialiseerd in vetzuuronderzoek - GOED en ISSFAL - adviseren voor gezonde volwassenen minimaal 500 mg EPA+DHA per dag. 

Muskiet gaat nog verder: op basis van onderzoek naar de optimale omega-3 bloedstatus is dagelijks circa 1.500 mg EPA+DHA nodig om dat optimum te bereiken. De Nederlandse aanbeveling van 200 mg haalt dat bij lange na niet.

EPA en DHA dragen bij tot de normale werking van het hart en de normale hersenfunctie. DHA draagt bovendien bij tot het behoud van een normale gezichtsvermogen. Circa 68% van de volwassenen heeft een tekort aan lange keten omega-3-vetzuren, een cijfer dat bevestigt dat de huidige aanbevelingen voor de grote meerderheid van de bevolking onvoldoende zijn.

Voor zwangere vrouwen is de situatie extra urgent. Tijdens de zwangerschap, en in het bijzonder in het laatste trimester, slaan de hersenen van de baby grote hoeveelheden DHA op, een opbouw die doorgaat tijdens de eerste twee levensjaren. DHA komt rechtstreeks van de moeder, via de placenta en later via de moedermelk. EFSA (de Europese voedselautoriteit) raadt aan dat zwangere vrouwen een extra 200 mg DHA per dag innemen bovenop de algemene behoefte van 250 mg EPA+DHA, in totaal minimaal 450 mg DHA per dag. ISSFAL adviseert voor zwangere en lacterende vrouwen 700 mg EPA+DHA per dag, waarvan minimaal 300 mg DHA. Recente voedingsonderzoeken bevestigen dat minder dan 50% van de Nederlandse zwangere vrouwen de noodzakelijke hoeveelheid omega-3 via voeding binnenkrijgt. Suppletie is in deze levensfase daarmee geen optie maar een noodzaak.


Meer nutriënten die aandacht verdienen

De tekorten stoppen niet bij de vier nutriënten die Muskiet analyseert. Op basis van de Nederlandse Voedselconsumptiepeiling van het RIVM en bredere Europese data zijn er meer micronutriënten waarbij een structurele onderinname wordt gesignaleerd. Vitamine D is daarbij het meest urgent. Nederland ligt grotendeels boven de 52e breedtegraad, waardoor de zon in de herfst en winter te zwak is voor voldoende aanmaak in de huid. Vitamine D draagt bij tot de normale werking van het immuunsysteem, het behoud van normale botten en de normale spierfunctie. Ouderen, mensen met een donkere huidskleur en mensen die weinig buiten komen lopen het hoogste risico op een suboptimale vitamine D-status.

Vitamine B12 is een groeiend aandachtspunt nu plantaardige voedingspatronen steeds populairder worden. B12 komt vrijwel uitsluitend voor in dierlijke producten. Vitamine B12 draagt bij tot de normale werking van het zenuwstelsel, de normale rode bloedcelvorming en de vermindering van vermoeidheid en moeheid. Dit zijn eveneens goedgekeurde gezondheidsclaims voor functies die bij een plantaardig voedingspatroon zonder suppletie onder druk kunnen komen te staan. Foliumzuur verdient extra aandacht voor vrouwen in de vruchtbare leeftijd. IJzer is met name een aandachtspunt voor meisjes en vrouwen in de reproductieve leeftijd, waarbij het RIVM aangeeft dat vervolgonderzoek naar de ijzerstatus wenselijk is.


De visie van 3Care: suppletie als structureel onderdeel van gezondheid

Bij 3Care zien we suppletie niet als een noodmaatregel, maar als een logische aanvulling op een gezond voedingspatroon, zeker in een voedingsomgeving die structureel tekortschiet op een aantal kritische nutriënten. De APK, de fase van periodieke milde ketose, gaat sowieso altijd gepaard met een basisondersteuning via suppletie, als aanvulling op eventueel gedetecteerde tekorten en ter preventie van spierafbraak. De hoeksteen daarin is de Excellent: onze unieke 3-in-1 multivitamine met een volledig spectrum aan vitaminen, mineralen, aminozuren en visolie met alle relevante omega's. Onze visolie bevat per capsule standaard onder meer 570 mg MUFA, 350 mg PUFA en 20 mg omega-3 vetzuren, aangevuld met vitamine A, D, E, K1 en astaxanthine:  een dosering die aanzienlijk dichter bij de internationale wetenschappelijke aanbevelingen ligt dan de officiële Nederlandse norm van 200 mg.

Wil je meer weten over waarom een multivitamine ook voor gezonde, actieve mensen zinvol is, zelfs als ze eten volgens de Schijf van Vijf? Lees dan onze blog Je basissuppletie op orde! Waarom is dat belangrijk? Op suppletie-aanbod vind je een overzicht van alle aanvullende ondersteuning die we bieden.


Bronnen


Deel deze blog via..

Facebook Pinterest E-mail Whatsapp
Terug naar blog >